ویکتورهوگو: دانش و هنر از هر اقلیمی برخیزد و متعلق به هر قومی که باشد، از آن همه جهانیان است. ***

مقاطع تحصیلی

ابتدایی
متوسطه دوره اول

 ابوالوفاي بوزجاني از بزرگترين رياضيدانان و منجمين ايراني است. او در ۳۲۸ هجري قمري در بوزجان (تربت جام امروزي) به دنيا آمد. در بيست سالگي به بغداد رفت و به خدمت شرف الدوله- فرزند عضدالدوله- درآمد و در رصدخانه اي كه شرف الدوله در بغداد ساخته بود، با سرپرستي ابوسهل كوهي مشغول به كار شد. ابوالوفا مانند بسياري از دانشمندان زمان خود به شرح و ترجمه آثاري از پيشينيان (مانند اقليدس، ديوفانت و خوارزمي) پرداخت.

اهميت آثار رياضي بوزجاني بيشتر به دليل سهم بسزايي است كه او در پيشرفت مثلثات داشته است. او اولين كسي است كه جدول هاي سينوس و تانژانت را در بازه هاي ۱۵ دقيقه اي تنظيم كرد. اين كار قسمتي از كار اكتشافي درباره مدار ماه بود.
ابوالوفا براي محاسبه جدول هاي سينوس روش جديدي ابداع كرد. اگر اعداد جدول هاي مثلثاتي او را به صورت اعشاري بنويسيم، اعداد تا هشت رقم اعشار دقيق هستند. بوزجاني تابع هاي سكانت و كسكانت را معرفي كرد. يكي از كتاب هاي او كتاب "محبسطي" است.
بعضي معتقدند كتاب محبسطي ابوالوفا ترجمه المحبسطي بطلميوس است، ولي برخي نيز گمان مي كنند كتاب ابوالوفا كتابي مستقل از كتاب بطلميوس است. اين كتاب را مي توان به سه بخش عمده شامل مثلثات، به كار بردن دستورهاي مثلثاتي درباره رصدها و فرضيه سيارات تقسيم كرد. ابوالوفا در اين كتاب، روابطي مثلثاتي را كه اكنون نيز براي ما آشنا و مهم هستند (مثلاً رابطه سينوس مجموع و تفاضل) ثابت كرده است.
يكي ديگر از كتاب هاي ابوالوفا بوزجاني "كتاب في ما يحتاج اليه الكتاب و العمال من علم الحساب" نام دارد و مهمترين كتاب او در حساب است. اين كتاب را "منازل" يا "منازل السبع" نيز مي نامند.

 

 

 

 

 

 

آخرين خبر هاي علمي